Jordy en Jelske Adams
In de portretserie Boer(en)jong laat Bergeijkse Boeren jonge mensen aan het woord, die ondanks alle reuring in de agrarische sector, bewust kiezen voor het boerenleven. Deze keer: Jordy (19) en Jelske Adams (17).
Opgroeien op een melkveehouderij
Voor Jordy was het van jongs af aan al zo klaar als een klontje, hij wil in de voetsporen van zijn vader en opa treden en later het melkveebedrijf aan de Elsendijk in Luyksgestel van zijn ouders overnemen. Ook zus Jelske is van jongs af aan al in de stal te vinden en als de dierenarts op bezoek kwam, stond en staat Jelske nog steeds met haar neus vooraan. Beide zijn absoluut geen stilzitters en genieten van het werk op de boerderij. Jelske zit nu in het eerste jaar van de opleiding veehouderij in Boxtel en dat bevalt haar prima, maar leergierig als ze is heeft ze nu al besloten dat ze hierna nog een studie wil doen om haar kennis te verdiepen. Waarschijnlijk zal dat de Aeres Hogeschool in Dronten worden, maar ze heeft nog even de tijd om daar over na te denken.
Kijken over de landsgrenzen
Jordy heeft zijn opleiding veehouderij op Yuverta inmiddels afgerond. “Ik heb daar een hele leuke en leerzame tijd gehad, maar ik steek toch liever m’n handen uit de mouwen dan dat ik met mijn hoofd in de boeken zit. Van mijn stage in Zweden heb ik veel geleerd, het leven is daar totaal anders. Er is letterlijk meer ruimte en je kan merken dat de Zweedse burgers de boeren veel meer waarderen, dan dat hier in Nederland het geval is. In Zweden heb je meer vrijheid om te boeren, op het gebied van milieu gelden minder beperkende maatregelen en zijn de controles minder streng. Wat overigens niet wil zeggen dat daar zomaar alles kan, want ook de eisen op het gebied van dierwelzijn liggen hoog”. Een toekomst in het buitenland is niet Jordy zijn eerste keuze. Het sociale leven in Nederland is toch wel echt iets wat hij zou missen. “Maar als ik moest kiezen tussen geen boer zijn in Nederland of wel kunnen boeren in het buitenland, dan werd het toch echt dat laatste. Ik kan me simpelweg geen andere toekomst voorstellen, dit is wat ik altijd gewild heb”. Dit schooljaar loopt Jelske stage bij een melkveebedrijf en ook een periode stage bij een varkensbedrijf om haar horizon te verbreden. De stages vindt ze heel leuk en leerzaam, het is fijn om praktisch bezig te zijn. Volgend schooljaar staat er ook bij Jelske een buitenlandse stage op het programma. Gelukkig is ze dan 18 en heeft ze de mogelijkheid om stage te lopen buiten Europa. Haar planning is om naar Canada te gaan. Ze heeft daar veel mooie verhalen over gehoord en dus heeft ze er nu al veel zin in, al vindt ze het wel spannend om zo lang van huis te zijn.
Toekomstplannen
Of Jelske ook interesse heeft om het bedrijf van haar ouders over te nemen, vindt ze nu nog moeilijk te zeggen. Samen met je broer naar TrekkerTrek en de Zwarte Cross is toch anders dan samen een bedrijf runnen. “We hebben allebei een passie voor dieren en vinden het niet erg om hard te werken, maar we hebben ook allebei onze eigen manier van werken. Het liefst zou ik later mijn werk op de boerderij combineren met een baan buitenshuis zoals bijvoorbeeld een adviesfunctie. Je komt dan bij veel verschillende bedrijven over de vloer en kan je kennis overdragen en meedenken met de boer om een bedrijf te optimaliseren. Ik hoop dat ik daar later als vrouw zijnde mijn mannetje in kan staan”. Een leven zonder boerderij thuis, kan Jelske zich eigenlijk niet voorstellen. “Ik ben zo gewend om op stal mee te werken als ik vrij ben en vind dat ook echt heel leuk om te doen. Stevig aanpakken is Jelske dan ook niet vreemd. “In de zomer ga ik ijs scheppen bij de Weteringshoeve. Dit is goed te combineren met de boerderij, want in de ochtend sta ik vroeg op en heb thuis al veel gedaan voordat ik ga werken”.
Werkervaring opdoenJordy werkt vanaf zijn laatste stage fulltime bij melkveebedrijf Fabrie v.d. Borne in Reusel, ook wel bekend als IJsboerderij Fabor. “Mijn ouders zijn nog jong en ook mijn opa komt nog graag mee helpen. Dus voorlopig is het nog niet nodig om volledig thuis aan het werk te zijn. Mijn werkdag begint om 6.15 uur met het melken van de koeien. De rest van de werkzaamheden bestaan uit het verzorgen van de koeien, maar ook landwerkzaamheden en onderhoud behoren tot mijn taken. Het werk heeft veel afwisseling wat geen dag hetzelfde maakt. Op een ander bedrijf werken is ook leerzaam, want ieder bedrijf is anders. Doorstuderen zag ik absoluut niet zitten. Ik had om een HBO diploma te halen nog twee jaar naar Dronten gemoeten. Daar heb je een Associate Degree opleiding wat betekent dat je in 2 jaar je HBO studie kunt afronden, maar om daar op kamers te gaan is echt niets voor mij. En vier jaar naar de HAS Green Academy in Den Bosch was voor mij echt te lang. Het liefst ben ik ’s avonds gewoon aan het werk, dus na mijn werk in Reusel ga ik thuis gewoon door. Op woensdag ben ik thuis aan het werk. Afspraken met adviseurs van bijvoorbeeld de voerfirma, boekhouder, fokkerij, dierenarts etc. proberen we dan ook zoveel mogelijk op die dag te plannen. Hier heb ik dan ook mijn leermomenten en kan ik meedenken en beslissen over keuzes die we moeten maken. Op zaterdag ga ik werken bij Loonbedrijf Fiers als de werkzaamheden thuis dit toelaten”.
Opkomen voor de sector
Dat Jordy en Jelske boordevol agrarische ambitie zitten is wel duidelijk, hun hart ligt bij het werken met de dieren. Toch maken ze zich ook wel zorgen over het voortbestaan van de agrarische sector in Nederland. Het politieke klimaat maakt het de huidige en toekomstige boeren niet makkelijk. Jelske vraagt zich weleens af of er voor haar een toekomst is in de sector: “Als ik straks uiteindelijk adviseur ben, zijn er dan nog voldoende boeren over die ik kan adviseren”? Ook Jordy is niet zonder zorgen: “De overheid wil dat we gaan extensiveren, maar grond is duur en schaars. Ze kunnen heel veel eisen stellen, maar financieel gezien moet het ook nog kunnen”. Jordy en Jelske zijn daarom ook meegegaan naar boerenprotesten. Ze hoopten daarmee de ogen te openen van de politiek en de burgers. “Nederlandse boeren zijn echt een super goed voorbeeld voor de rest van de wereld, waar iedereen trots op zou moeten zijn. Helaas wordt dit door veel mensen niet zo gezien. Het fijne van de boerenprotesten was wel om met veel andere boeren samen te zijn en te strijden voor hetzelfde doel. Ook is het mooi om te zien dat er ondanks alles wat er op dit moment speelt nog wel jongeren zijn die net als wij graag boer zouden willen worden”. Jordy en Jelske hopen dan ook allebei dat er een toekomst voor hen is als boer in Nederland en dat het harde werk en de goede producten van Nederlandse bodem weer door iedereen gewaardeerd gaan worden.